نویسندگان:

محمد خیری¹ ، امیر قربانی² .

¹استادیار گروه فلسفه، دانشگاه مفید، قم، ایران.

²دکتری دین‌پژوهی، عضو پژوهشکده سبک زندگی اسلامی، قم، ایران.

چکیده فارسی: این پژوهش با رویکرد نظری ـ تحلیلی، به بازخوانی سبک زندگی در چارچوب اندیشه ژان بودریار می‌پردازد. بودریار سبک زندگی را در منطق فراواقعیت تحلیل می‌کند؛ جایی که تجربه زیسته از دل کنش‌های طبیعی و اجتماعی برنمی‌خیزد، بلکه در بستر بازنمایی‌های رسانه‌ای و مصرف نشانه‌ها شکل می‌گیرد. معنا، نه از تجربه، بلکه از بازی بی‌پایان نشانه‌ها ساخته می‌شود و در این فرآیند، مرز میان واقعیت و بازنمایی به‌تدریج فرو می‌ریزد. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهند که اگرچه چارچوب نظری بودریار برای توصیف منطق نمادین سبک زندگی در جهان رسانه‌ای معاصر کارآمد است، در تحلیل وجوهی چون عاملیت، مقاومت، تنوع فرهنگی و امکان بازسازی تجربه اصیل زندگی، با محدودیت‌هایی مواجه است. به‌ویژه در زمینه‌های غیررسانه‌ای، غیرشهری یا بدیل‌های فرهنگی زیستن، این چارچوب توان تبیین کافی ندارد. ازاین‌رو، بهره‌گیری از رویکردهای مکمل برای ارائه تحلیلی چندبعدی از سبک زندگی ضروری به‌نظر می‌رسد.

کلمات کلیدی: سبک زندگی ، رسانه ، بازنمایی ، مصرف ، وانمودگی ، فراواقعیت ، ژان بودریار .

Lifestyle in the Age of Hyperreality: A Critical Reading of Jean Baudrillard’s Theory

English Abstract: Abstract Adopting a theoretical–analytical approach, this study revisits the notion of lifestyle within the framework of Jean Baudrillard’s thought. Baudrillard interprets lifestyle through the logic of hyperreality, a realm where lived experience no longer emerges from natural or social interactions but is instead constituted through media representations and the consumption of signs. Meaning, in this context, is generated not by experience itself but through the endless play of signifiers, gradually dissolving the boundary between reality and representation. The findings indicate that while Baudrillard’s theoretical framework effectively elucidates the symbolic logic underlying lifestyle in the contemporary media-saturated world, it faces significant limitations in addressing dimensions such as agency, resistance, cultural diversity, and the possibility of reconstructing authentic life experiences. Particularly in non-media, non-urban, or culturally alternative contexts, his model provides insufficient explanatory power. Hence, the integration of complementary perspectives appears essential for developing a more multidimensional understanding of lifestyle.